KILKA SPOSOBÓW NA POPRAWĘ WŁAŚCIWOŚCI GLEBY

Zrzut ekranu 2021-03-26 092619

Najważniejsze zabiegi poprawiające właściwości gleby powinny być wykonane przed posadzeniem roślin. Późniejsze próby modyfikacji ryzosfery wymagają zastosowania precyzyjnie ukierunkowanych rozwiązań.


Kiedy gleba wymaga modyfikacji?

Truskawka jest gatunkiem preferującym gleby
próchniczne, przewiewne i prawidłowo napowietrzone. Jeżeli zatem pod nasadzenia
przeznaczane są stanowiska z glebą ciężką, zlewna lub gliniasta Plantator od razu powinien
założyć konieczność wykonania zabiegów poprawiających strukturę. Analogicznie należy
podejść do gleb lekkich i piaszczystych, które
wymagają poprawy zdolności zatrzymywania wody i składników pokarmowych. W obu przypadkach
kluczem do sukcesu jest zawartosc
próchnicy. Przeczytaj materiał
nr 1: „Jak wybrać stanowisko pod przyszłą plantacje truskawek?”
Próchnica glebowa, czyli specyficzne połączenia
organiczne składające się m.in. z kwasów fulwowych i huminowych, to najcenniejszy składnik gleb odpowiadających za ich żyzność.

To właśnie próchnica odpowiada za właściwości powietrzno-wodne, zdolność zatrzymywania
wody i składników pokarmowych oraz prawidłowo ukierunkowane życie glebowe. Nawozy organiczne
Bezwzględnie najlepszym sposobem wzbogacania
gleby w materie organiczna jest
regularne nawożenie obornikiem. Zgodnie z aktualnie obowiązującymi przepisami rocznie tego cennego nawozu naturalnego możemy wprowadzić ok. 30 ton na hektar (maksymalnie dawkę zawierająca 170 kg
czystego azotu na hektar). Znaczna część tej materii organicznej ulegnie rozkładowi
mikrobiologicznemu, w wyniku czego nastąpi uwolnienie się składników pokarmowych
do gleby. Skład chemiczny obornika może się różnic w zależności od gatunku i pochodzenia.


Jako, ze składniki pokarmowe w oborniku występują w formie połączeń organicznych w
pierwszym roku po zastosowaniu dla roślin będzie dostępnych ok. 30-40% z ich całkowitej zawartości, czyli: 45-60 kg N, 25-35 kg
P 2 O 5, 50-80 kg K 2 O, 40-60 kg CaO, 15-24 kg MgO. W drugim roku mikroorganizmy uwolnią kolejne 30-40%, a w trzecim roku
resztę (20-40%). Pełna dawka dobrej jakości nawozu organicznego dla truskawki w
znacznej części zaspokaja jej potrzeby pokarmowe.
Przyjmuje się, iż jedynie kilka procent tej cennej masy organicznej przekształci sie
w próchnice jednak dla gleby wymagającej poprawy struktury i tak jest to bardzo dużo.

Czy podłoże po pieczarkowe może
zastąpić obornik?
Stosowanie odpadu organicznego pochodzącego z uprawy pieczarki w niektórych rejonach
jest bardzo popularne. Wartość nawozowa i strukturotwórcza takiego materiału zależy
ściśle od jego składu i rodzaju materii używanej

w uprawie pieczarek (słoma lub torf). Z doświadczeń własnych wynika, iż materiał taki może zawierać ogromna ilość groznych
dla roślin pierwiastków balastowych, takich jak sód i chlor (tab. 2). Przed zakupem podłoża po pieczarkowego warto poprosić dostawce o wgląd do składu chemicznego lub samodzielnie wykonać analizę chemiczna
materiału

Nawozy zielone
Dla plantatorów niemających możliwości zastosowania tradycyjnego nawożenia
organicznego (obornik, kompost) odpowiednio dobrany gatunkowo przedplon jest podstawowa metoda wzbogacenia stanowiska
w substancje organiczna.
Głównym zadaniem roślin uprawianych na przedplon jest poprawa struktury oraz
właściwości fizykochemicznych gleby. Nie bez znaczenia jest oczywiście wzbogacenie
ryzosfery w masę organiczna, stanowiąca najcenniejszy składnik warstwy uprawnej.
Do niedawna podstawowymi roślinami uprawianymi
na przedplon były gatunki bobowate, głównie ze względu na dodatkowe ilości azotu wprowadzane do gleby po przyoraniu ich masy zielonej. Obecnie coraz częściej jako
rośliny do uprawy na przedplon wybiera się gatunki o właściwościach fitosanitarnych,
czyli posiadające zdolność oczyszczania gleby z agrofagów (patogenów, szkodników,
nasion chwastów). Najcenniejszymi roślinami uprawianymi jako przedplon na stanowiskach
pod truskawki jest gryka (60-70 kg
nasion na ha) oraz gorczyca (15-30 kg nasion na ha). Rośliny te w trakcie rozwoju wydzielają
do gleby substancje ograniczające rozwój patogenów i szkodników doglebowych oraz nasion chwastów. Jako przedplon można je
uprawiać w czystym siewie jak i w mieszance.


Niektóre badania naukowe wskazują również na właściwości fitosanitarne facelii posiadającej zdolność ograniczania rozwoju nicieni glebowych. Uprawa przedplonu powinna być tak zaplanowana, aby przed sadzeniem truskawki wprowadzić do gleby możliwie największą masę organiczna. Rośliny uprawiane
na przedplon najlepiej przyorać na początku kwitnienia, gdyż w momencie wiązania nasion ich wartość nawozowa spada.

Kwasy humusowe
Kwasy humusowe absolutnie nie mogą stanowić zastępnika nawożenia organicznego
a jedynie cenne uzupełnienie technologii stosowane w sytuacjach awaryjnych. Sytuacjami wymagającymi zastosowania
kwasów humusowych może być konieczność okresowego za stymulowania aktywności
systemu korzeniowego (np. podczas
intensywnego wyrastania owoców, po uszkodzeniu korzeni przez herbicydy) lub podczas gwałtownego i nagłego pogorszenia
się struktury gleby (np. podczas zalania gleby przez obfite opady deszczu). Aplikacja kwasów humusowych to również standardowy zabieg przyspieszający ukorzenienie
się roślin po posadzeniu.
Preparat humusowy można aplikować poprzez linie kropkująca lub w formie oprysku na powierzchnie gleby. W sytuacjach
awaryjnych zaleca się rozlanie roztworu preparatu humusowego bezpośrednio pod rośliny – takie rozwiązanie dotyczy przypadków
gdy pełne wilgotnienie gleby uniemożliwia uruchomienie fertygacji. Wtedy preparat humusowy dozuje się w maksymalnej koncentracji z jednocześnie minimalnym
zużyciem wody na hektar.
Decyzje o wyborze określonego preparatu humusowego należy podjąć w oparciu o dogodna technikę aplikacji oraz cel zastosowania. Przykładowo preparat H-850, będący skoncentrowanymi ekstraktami humusowymi z leonardytów, jest typowym produktem przeznaczonym do modyfikacji struktury i właściwości gleby. Produkt jest rekomendowany
w dawkach 3-5 kg na ha po
posadzeniu roślin oraz w sytuacjach wymagających
awaryjnej interwencji we właściwości ryzosfery.
Alternatywa o analogicznych właściwościach
i sposobie działania jest CarboHumik – produkt wytwarzany poprzez ekstrakcje z
miękkich frakcji węgla brunatnego. Carbohumik występuje w sprzedaży w kilku formach różniących się gęstością i uziarnieniem, co decyduje o sposobie aplikacji (poprzez rozlewanie, w formie fertygacji
przez system nawadniający).


Preparaty humusowe o płynnej formulacji, zwalniającej z konieczności rozpuszczania, to
Gotek (3,0-5,0 litr na ha) oraz Humik (3,0-5,0 litr na ha).
Oba preparaty działają aktywnie na poprawę struktury gleby jak również intensywnie aktywują
rozwój systemu korzeniowego
roślin. Preparat Humik, oprócz kwasów humusowych, zawiera kompleks betanin oraz dodatek
aminokwasów, które aktywują rozwój korzystnej mikroflory glebowej. Efektywność stosowania preparatów humusowych
jest wielokierunkowa. W badaniach własnych z użyciem preparatu H-850, oprócz typowych właściwości modyfikujących parametry ryzosfery stwierdzono silny pośredni efekt stymulujący korzenie truskawki. Badania były prowadzone w warunkach ściśle kontrolowanych (uprawa w podłożach). Kontrole stanowiły rośliny rosnące w optymalnych
warunkach napowietrzenia ryzosfery. Dodatkowo w sposób sztuczny stworzono dwa
obiekty o skrajnie niekorzystnych warunkach bytowania korzeni – część roślin regularnie
przesuszano a część regularnie zalewano. Poniższy wykres prezentuje uzyskane wyniki
plonowania truskawki (suma owoców w gramach z rośliny) a wnioski są następujące:

  • w warunkach optymalnych (kontrolnych) efektywność regularnego dozowania kwasów
    humusowych była nieznaczna.
    Jest to zgodne z ogólna teoria biostymulacji roślin, która mówi „jak roślina funkcjonuje
    prawidłowo to nie bardzo jest co poprawiać”.
  • w warunkach regularnego przelania efektywność
    aplikowanych kwasów humusowych korzystnie wpłynęła na wielkość plonu, jednak największy wzrost plonu odnotowano przy aplikacji H-850 w warunkach regularnego
    przesuszania ryzosfery. Wyniki te należy tłumaczyć jednakowo łagodzeniem stresu oksydacyjnego wywołanego niekorzystnymi warunkami bytowania dla korzeni jak i poprawa retencji wody.
    Wysycenie kompleksu sorpcyjnego wapniem
    Niebagatelna role w poprawie struktury gleby pełni optymalne wysycenie kompleksu sorpcyjnego wapniem. Pierwiastek ten odpowiada
    za swoiste zespalanie mikroskopijnych cząstek

gleby w agregaty, tworzące optymalne środowisko
rozwoju systemu korzeniowego. Ponadto kationy wapnia wysychające kompleks sorpcyjny
tworzą tzw. „próchnicę słodką” – najcenniejsza frakcje gleby ukierunkowująca rozwój pożytecznej mikroflory glebowej.
Zagadnienia wapnowania, dobór rodzaju