WADY I ZALETY RÓŻNYCH TYPÓW ŚCIÓŁEK STOSOWANYCH NA PLANTACJACH TRUSKAWEK

Zrzut ekranu 2021-03-26 143443

Zanim przejdziemy do omawiania poszczególnych typów i rodzajów materiałów wykorzystywanych do ściółkowania plantacji truskawek, należałoby powiedzieć, po co w ogóle ściółkuje się plantacje truskawek? Jeszcze 20-30 lat temu, stosowanie ściółek było praktycznie
niespotykane. W obecnej chwili ściółki zazwyczaj nie zobaczymy tylko na plantacjach młodych – nieowocujących w danym roku. Korzyści ze stosowania ściółki w uprawie truskawek jest wiele, dlatego tez plantatorzy ponoszą koszty pracy i materiału, aby je rozłozyc
w odpowiednim czasie.


10 powodów, dla których ściółkujemy plantacje truskawek:

• Utrzymanie w czystości owoców i roślin, aby w czasie opadów nie były zabrudzone czy uszkodzone.

• Ograniczenie zachwaszczenia na plantacji w rzędach i międzyrzędziach (czasem ściółki ze
słomy mogą potęgować zachwaszczenie, ale o tym później…).

• Utrzymanie wilgotności w wierzchniej warstwie gleby i ograniczenie parowania wody
z powierzchni gleby.

• Uprawa truskawek na podwyższonych zagonach
ściółkowanych czarnym materiałem zapobiega podtopieniu systemu korzeniowego w czasie ulewnych deszczy – im wyższy zagon – tym lepiej.

• Lepsze warunki termiczne, nagrzewanie wierzchniej warstwy gleby, szczególnie na początku okresu wegetacji, co przekłada sie
na tempo wzrostu i rozwoju roślin.

• Ograniczenie rozwoju chorób pochodzenia glebowego oraz chorób owoców, które mają bezpośrednią styczność z patogenami w glebie.

• Lepsze pobieranie składników pokarmowych przez rośliny – niektóre pierwiastki są pobierane
przy odpowiedniej temperaturze (fosfor) lub wilgotności podłoża (wapń).

• Ściółki organiczne mogą być źródłem cennych składników pokarmowych i dobroczynnych
związków organicznych, które zostaną w glebie.

• Zachowanie dobrej kultury uprawy i organizacji
pracy na plantacji.

• Niektórzy plantatorzy twierdzą, iż łatwiejszy i szybszy jest zbiór owoców z upraw na podwyższonych zagonach ściółkowanych czarnym materiałem. Owoce wyraźniej eksponują się na materiale,
przez co są lepiej widoczne dla zbieraczy.


Powyższe dziesięć argumentów nie pozostawia złudzeń. Pomimo ponoszenia dodatkowych
kosztów związanych z rozkładaniem i zakupem materiału, warto stosować ściółkowanie. Każda z wymienionych korzyści może być źródłem faktycznych oszczędności, ujawniając się pozytywnie w bilansie kosztów i przychodów z uprawy, a na koniec – w większym zysku.


Zasadniczo ściółki dzielimy na dwa rodzaje –
ORGANICZNE i SYNTETYCZNE.

Do ściółek organicznych zaliczamy słomę zbożowa kiedyś plantacje ściółkowało się równiez
słomiastym końskim obornikiem – głównie przed zimą. Działkowcy i mniejsi plantatorzy mogą do ściółkowania używać również trocin, kory czy drewnianych zrębek. W przypadku stosowania wspomnianych surowców pochodzących z tartaków – ważne jest, z jakiego drewna pochodzą oraz jakie mają pH. Jednak na plantacjach towarowych głównym materiałem
używanym do ściółkowania jest słoma pszeniczna, pszenżytnia, żytnia, czasem owsiana.

Podwinięte korzenie mają negatywny wpływ na rozwój całego systemu korzeniowego, w
skrajnych przypadkach mogą spowodować zamieranie roślin. Jeżeli system korzeniowy jest
zbyt długi, można go skrócić, jednak nie więcej niż do 30% jego pierwotnej długości. System korzeniowy jest magazynem cennych składników odżywczych, wiec skracanie go, powoduje ograniczanie dostępu naturalnych
zapasów, które sadzonka posiada i za które

Słoma zbożowa jest pozyskiwana w czasie żniw, właśnie wtedy warto zatroszczyć się o ten materiał,
ponieważ jest powszechnie dostępny i dość tani. W kwietniu i maju, gdy rozpoczyna sio ściółkowanie plantacji truskawek, koszty słomy oraz jej transportu wzrastają. Słomę rozkłada
się na całej powierzchni plantacji zarówno w rzedach jak i międzyrzędziach, tak aby znajdowała się wszędzie, a owoce leżały na jej warstwie. Warstwa słomy musi być odpowiedniej
grubosci – słomy nie może być zbyt mało, gdyż nie będzie spełniać swojej roli. Ważne jest, aby
słoma używana do ściółkowania plantacji była wolna od nasion zbóż i nasion chwastów, w przeciwnym razie możemy doprowadzić do
wtórnego zachwaszczenia plantacji.

Słomę można rozkładać ręcznie lub mechanicznie przy pomocy różnego rodzaju ścielarek. Przewaga mechanicznego ściółkowania jest to, że wymaga mniejszej liczby pracowników oraz to że słoma ściółkowana ścielarka jest dodatkowo rozdrabniana.


To ma szczególne znaczenie po zbiorach owoców, gdy zależy nam wówczas, aby resztki
słomy jak najszybciej poddane zostały procesom mineralizacji i humifikacji. W tym celu cała
plantacje można dodatkowo opryskiwać preparatem
Słoma Finito w dawce 10-20 l/ha, aby zintensyfikować procesy rozkładu materii organicznej.
Aby zintensyfikować procesy humifikacji do preparatu Słoma Finito można dodać preparat
Humik, zaś celem lepszej mineralizacji do preparatu Słoma Finito dodajemy mocznik.

Na plantacjach, gdzie uprawa prowadzona jest
na podwyższonych zagonach ściółkowanych folią lub agrowłókniną, również stosuje się słomę w międzyrzędziach. Rozkłada się ja wcześniej, niekiedy zaraz po sadzeniu roślin. Ogranicza
zachwaszczenie oraz korzystnie wpływa na warunki mikroklimatyczne na plantacji.

Na plantacjach, gdzie uprawa prowadzona jest
na podwyższonych zagonach ściółkowanych folią lub agrowłókniną, również stosuje się słomę w międzyrzędziach. Rozkłada się ja wcześniej, niekiedy zaraz po sadzeniu roślin. Ogranicza
zachwaszczenie oraz korzystnie wpływa na warunki mikroklimatyczne na plantacji.

Do ściółek syntetycznych zaliczamy: folie (czarna
lub czarno-biała), agrowłókninę (tylko czarną). Rzadziej wykorzystuje się agrotkaninę, inaczej nazywana mata szkółkarska lub ogrodnicza. Ta
również powinna być koloru ciemnego, aby ograniczyć dostęp światła kiełkującym pod nią
chwastom. Materiały syntetyczne – agrowłóknina i agrotkanina
Bywa, ze plantatorzy pytają o wykorzystanie agrowłókniny białej P-50 jako ściółki na plantacji.
Chciałbym przestrzec przed takim pomysłem i stanowczo odradzić rozkładanie agrowłókniny

białej jako ściółki. Przepuszcza ona światło, przez co pod jej warstwa kiełkują nasiona chwastów.
Do ściółkowania plantacji używamy tylko i wyłącznie agrowłókniny czarnej o gramaturze
minimum P-50 lub większej. Agrowłóknina może być z gotowymi otworami lub jednolita.
Otwory można zrobić tuż przed lub w czasie sadzenia. Szerokość agrowłókniny czarnej powinna być dobrana do systemu uprawy truskawek na podwyższonych zagonach.

Gdy chcemy uprawiać truskawki w systemie
dwurzędowym, wybieramy agrowłóknine
czarna o szerokości 120 centymetrów, gdy
chcemy prowadzić uprawę w systemie jednorzedowym
sięgamy po szerokość 80-100 cm.
Pod agrowłóknina powinna znajdować się linia
kropkująca, dostarczająca do strefy korzeniowej
wodę i składniki pokarmowe. Zwykle jest to
jedna linia na jeden rząd roślin. Jeśli prowadzimy
uprawę dwóch rzędów na jednym zagonie, to
pod agrowłóknina czarna powinny znajdowac
się dwie linie kropkujące.
Czasem plantatorzy nie rozkładają pod materiałem
ściółkującym linii kropkującej, argumentując,
ze agrowłóknina przepuszcza wodę, a
rozpuszczające się na jej powierzchni granule
nawozu mogą być źródłem pierwiastków dla
roślin. Rzeczywiście agrowłóknina przepuszcza
wodę, ale po pewnym czasie, na nowej agrowłókninie
woda tworzy regularne krople, które z
jej powierzchni spływają poza obręb zagonu. W
takim wypadku, gdy woda opadowa lub nawodnienie
kroplowe dostarcza wodę nie w strefe
korzeniowa, ale poza obręb zagonu, nawodnienie
jest mniej efektywne. Korzyści odnoszą
wtedy chwasty w międzyrzędziach, na walkę z


którymi trzeba poświęcić dodatkowy czas i ponieść niemałe koszty. Z czasem to zjawisko się
zatraca i nie występuje już na plantacji. Kolejna sprawa, z która można się spotkać, to aplikacja
nawozów granulowanych na powierzchnie agrowłókniny czarnej. Pamiętajmy, że w nawozach mogą znajdowac
się związki i pierwiastki np. siarka, które mogą potęgować proces rozkładu materiału. Po pewnym czasie może dojść do trwałego
uszkodzenia agrowłókniny i odsłonięcia wierzchniej warstwy gleby dając możliwość kiełkowania chwastom. Dlatego nie poleca się aplikowania nawozów na agrowłókninę czarna!

Ten rodzaj materiału ma wiele zalet, dlatego jest często wybierany przez plantatorów do ściółkowania
plantacji. Dobrej jakości agrowłóknina, świetnie sprawdza się w uprawie truskawek, a
zagony zachowują swoja użyteczność przez długi czas.

Innym typem materiału ściółkującego jest
agrotkanina nazywana mata szkółkarska. Na
plantacjach truskawek wykorzystywana jest w
uprawie na tak zwanych wałach ziemnych, które wewnątrz wypełnione sa podłożem ogrodniczym np. mieszanina kokosu i perlitu. Agrotkaniny
są powszechnie stosowane w uprawach maliny, jeżyny czy borówki. Na plantacjach
truskawek, ze względu na krótki czas „życia plantacji” (niekiedy 2-3 letni cykl uprawy) oraz wyższa
cenę od agrowłókniny czarnej, nie są powszechnie wykorzystywane, lecz niekiedy spotykane.
Agrotkaniny mają wyższa wytrzymałość na uszkodzenia mechaniczne oraz żywotność od
agrowłókniny czarnej, dlatego tez są droższe. Bardzo popularnym materiałem do ściółkowania
jest folia, której wyróżniamy dwa typy: czarna lub czarno-biała. W przypadku folii czarno-
białej, strona biała jest układana na zewnątrz zagonu, a czarna przylega do powierzchni gleby.
Czarna folie wykorzystuje się do uprawy odmian wczesnych oraz w technologiach na zbiór przyspieszony. Biała folia znana z techniki szklarniowej raczej służy do okrywania zagonów z odmianami późniejszymi.


Więcej na temat wyboru foli możesz zobaczyć w materiale: „Przygotowanie stanowiska przed sadzeniem truskawek uprawianych na podwyższonych zagonach” Okrywanie zagonów czarna folia będzie miało te same zalety co okrywanie agrowłókinina, lecz jednym z ważnych argumentów za wyborem czarnej folii jest fakt, ze pod nią gleba nagrzewa
się szybciej, a co za tym idzie, rozwój i wzrost roślin również będzie szybszy. Wybór folii zależy od warunków i systemu uprawy, jednak – jesli planujemy uprawę wczesnych odmian truskawek na przyspieszony zbiór do ściółkowania wybierzemy folie czarna. Najlepiej dobrej jakości, zakupiona w autoryzowanych
punktach handlowych. Optymalna grubość folii rekomendowanej do ściółkowania zagonów to 0,05 mm. Ważne, aby folia posiadała dodatki, chroniące przed promieniowaniem
UV. Na podwójne zagony wybieramy folie o szerokości 120 cm, z gotowymi otworami
średnicy 8 cm, w rozstawie np. 35 na 35 cm, lub folie jednolita bez otworów- w takim przypadku

otwory trzeba wykonać samodzielnie, najlepiej w czasie sadzenia. Pod folią powinny znajdować się linie kropkujące, koniecznie dwie, jeśli na jednym zagonie są dwa rzędy roślin. Dokładna specyfikacja rekomendowanej linii kropkującej do rozłożenia w czasie formowania podwyższonych zagonów:

Pomiędzy rzędami ściółkowanymi czarna folia lub agrowłóknina rozkłada się gruba warstwe
słomy. Chodzi o ograniczenie kiełkowania chwastów,
oczywiście pod warunkiem, ze w słomie nie ma nasion zbóż czy nasion chwastów. Dzięki aplikacji
słomy pomiędzy rzędami utrzymywana jest odpowiednia wilgotność gleby oraz korzystny
dla roślin mikroklimat na plantacji. Podwyższeniu ulega kultura uprawy, zaś owoce i rośliny sa
czyste i zachowują wysokie walory handlowe. Produkcja wysokiej jakości owoców truskawki,
kierowanych do bezpośredniego spożycia nie może odbywać się bez wykorzystania na plantacjach
różnego rodzaju materiałów ściółkujących.